Dîlgirtîyê bêdewletbûnê…

Dîlgirtîyê bêdewletbûnê…

Penaberê kurd layîqî xelata Victorian Premier’s Literary Awards

 

Xemila malpera me Nura Şane

bi nivîsên xwe va malpera me dixemilîne…

 

Nura Şane

 

Penaberê Kurd ê ji Rojhilatê Kurdistanê,  Behrûz Bûçanî (Behrouz Boochanî, 36 salî), piştî asêbûna 6 salan azad bû. Ji sala 2013an pê da di kampeke girava Manusê da dima. Kamp li okyanusa Pasifîkê da girêdayê Papua New Guineayê û bin kontrola hikûmeta Australiayê da bû.

Di Twitterê da peyameke wisa belav kir:

“Anha gihîştim New Zealandê. Pir bi kelecan im piştî zêdeyî 6 salan şûn da ez azad bûme. Ez vexwendiyê festîvala cîhanîya Christchurch ê me. Ezê li wir beşdarê çalakîyekê bibim. Gelek sipas ji hemû hevalan ra ku ev derfet bi saya wana pêk hatiye.”

Bûçanî li bajarê Îlama Îranê da damezrînerê kovara Werya bû ku li ser edebîyata kurdî weşanan dikir. Ji ber nivîsên wî yên piştgirîya serxwebûna Kurdistanê sala 2013an rejîma Îranê êrîş dibe ser bûroyê. Derheqa wî da jî biryara girtinê dertê. Bûçanî jî terka welatê xwe dike û berê xwe dide xerîbistanê, lê çiqas mixabin ti welatek daxweza wî ya îltîcayê qebûl nake.

Di keştîyek da ser Okyanusa Pasîfîkê da tê girtin û wî dişînin girava Manûsê. Di kampê da rastî gelek zilm û zordariyê tê. Şert û mercên giravê bo penaberan pir sert û giran in.

Gelek kes ber çavên wî xwe dikujin. Ew û penaberên wira tehdayiyên mezin dibînin, tên şkence kirin. Lê Bûçanî di bin vê zordestiyê da jî ji bîr nake ku ew rojnameger e û gere rastiyê derxe meydanê, rûyê kampê nîşanê hemû dinyayê bide.

Sala 2015an dibêje; “Ez li vira jî hê rojnameger im. Ev karê min e, ev erka min e.”

Carcaran nivîsan, vîdyoyan û wêneyan dişîne rojnameya The Guardian ê. Bi saya serê wî polîtîkên Australiayê yên derbara penaberan da hinekî nermtir dibin.

Behrûz Bûçanî wek otobîyografî hemû tiştên di pênaberiya xwe da dîtine li ser WhatsAppê bi zimanê Farisî nivîsî û hevalê xwe yê wergervan Omid Tofighian ra şand. Ew jî wergerande îngilizî.

Kîteb bi navê “No Friend But the Mountains: Writing from Manus Prison” çap bû û bû xwedîyê xelata edebiyatê ya Australiayê – Xelata Vîktoriya (Victorian Premier’s Literary Awards).

Sala 2018an da ji Îtaliayê xelatek navnetewi ya rojnamegeriyê sitend. Sala 2017 da jî bi filmçêker Arash Kamali Sarvestani ra belgefilmeke bi navê Chauka, Please Tell Us the Time çêkir.

Bûçanî dema gihîşte axa New Zelandê, wiha got;

Piştî 6 salan ez pir û pir westîayî me. Lê belê, kêfxweş im ku ji wir dûr im. Manus di bîranînên hemû kesên vir da pir bi êş cî girtiye. Em wana li wir nehêlin. Dilê xwe da coşeke texmîn dikim: Xwe azad hîs dikim.

Bûçanî hevpeyvîna xwe ya rojnameya The Guardian al Britani da got:

“Ezê tu caran venegerim wira… Naxwezim tenê wekî “yek ji pênaberan” bêm binavkirin. Ezê herim cîyekî wisa ku bizanibim ez mirov im”.

 

Riataza

Derheqa nivîskar da

Nura Şane

Nura Şane 2 zanîngeh temam kirine, yek a Zanyarîya Tundurustîyê, a din jî a Dadmendîyê, niha di nexweşxaneyeke biyanî da li Stembolê kar dike. Nivîsên wê bi taybetmendîyên naveroka xwe, bi zimanê kurmancî yê dewlemend va wê ji hemû nivîskarên kurd, xwesma nivîskarên jin, cuda dike û gelek kes dixwezin çav bidine wê.

Qeydên dişibine hev