Ez ê îşev bigirîm ji kenan

Ez ê îşev bigirîm ji kenan

Helbesteka nû ya bi terzê klasîk

Umîd Demîrhan

 

Ez ê îşev bigirîm ji kenan bo xatirê hatina yarekê

A ku hat ji pala Laçînê û qayîl bû bi mal û halekê

Bazîd bi meş û sekna wê xemilî,

geşeve hatLê Laçînê stûyê xwe xwar kir mîna şilêrekê

Ask û xezalên Nexciwanê jî li ber çemê Erez

Bi keser li vî alîyî dinêrîn bi hêvîya serdanekê

 

Ez ê îşev bigirîm ji kenan bo xatirê hatina yarekê
A ku hat ji pala Laçînê û qayîl bû bi mal û halekê

Bazîd bi meş û sekna wê xemilî, geşeve hat
Lê Laçînê stûyê xwe xwar kir mîna şilêrekê

Ask û xezalên Nexciwanê jî li ber çemê Erez
Bi keser li vî alîyî dinêrîn bi hêvîya serdanekê

Şeva ku rewendîyan ji taxên Laçînê koç kiribû
Pîj û gûnî hêşîn bûbûn li şûna gulan, piştî salekê

Hevalên min wekî berqa birûskê gihiştibûn wir
Malbata wê anîbû, lew dest pê kiribû qeyranekê

Min bi dilekî kul û çavên şil bûyer dişopandin
Lê salixên xêrê aşt dikirin tevzîyên tajanekê

Yara min ji nişkê va hatibû, bi gifta nameya min
Der û cînar jî pê nehesandibûn bi vê koça şevekê

Min gote eşîran: “Bilezînin, rêya koçê bişopînin
Sêva min a mêxikrêj bigihînin wê, wekî dîyarîyekê”

Rondikên çavên min fena şîpekî diherikîn berejêr
Ji rih-simbêlan derbas dibûn ser sîng bi dijwarîyekê

Min û yara xwe çendîn rojên xweş bihurandibûn
Kon vegirtibûn li kêleka hev li heman zomeyekê

Min çend sexel li ber pêyên wê ser jê kiribûn
Bi hurmet malbata wê vexwendibû şahîyekê

Wê bi qasidan xeber dişand ku bes e, heyfa goşt e
Lê ez difikirîm ku çi teres e, naşêkirîne qencîyekê

Rojekê li devê çemekî rastî wê hatim bê soz û civan
Îcar bi zarê xwe got: “Bi hestîyekî jî razî me li newalekê”

Wê înç dikir ku ez î sofî me, lêv gez dikir ji şerman
Min nêta wê derz kir û got: “Her xanî bi dergehekê”

Got: “Qey dergeh bi lêdanê venabin, ne bi xwezîyan?
Heke te dil hebe, demildest bişîne xwestinê desteyekê”

Min bersiv da: “Rofirînê xwezîyan dibirin xwezgîn
Mizgînîyê bide malbatê ku bigihêjin pakbiryarekê”

Digot: “Roja min tu yî, hestên min şeveka lap tarî
Kebînê egle meke, ditirsim ku bimirim sipêdeyekê”

Min digot: “Wisan e, bilezîne, mirin dijminekî har e
Jê hartir jî Iblîs heye, rewa dike gunehan bi peyvekê

Min gelek bî û keç dîtine ku hestîyarên evînê ne
Lê tu cuda yî, min nabilînî bi hêvî û xwezîyekê

Va ye tu ne xemxura xeml û eywan û zarokan î
Tekane dixwazî razî bikî min bi şênberîyekê”

Roja ku wê li qûntara Çîyayê Agirîyê sond xwar
Gilî neşikand, koçberî veguhast perwerdehîyekê

Dîsa wê digot: “Her evîn peymaneke leşkerî ye
Tu fermandar î û min qebûl ke wekî suxteyekê

Car heye ku bayê hezkirinê mirovî ji rê derdixe
Îcar tu ferman ke ne bi dil, lê bi hişmendîyekê

Heke xisleta min a hişk dilê te yî nazik biêşîne
Min bendeyê seza bike bi şîret û çaksazîyekê”

Her du çavên wê bi hêsiran gotinên wê dipeyitandin
Awirên min ên rijd û durist ew dibirin bilindahîyekê

Me her duyan dixwest ku hêlîna me dûredest be
Bi perwazeke xurt bifirinê, rê nedin teralîyekê

Qirş û qeselên bejahîyê bibin nivîna me li wê derê
Zag û zindar me biparêzin ji nêçîr û xedarîyekê

Stêrk perdeyên mij û ewran biçirînin, biteyisin
Notla ku gewher bibiriqin li ber ronîya çirayekê

Em bi tena kirasên tenik velezine şevbihêrkan
Ji dil bikin galegalan, ewle bin ji êriş û talanekê

Wê her digot: “Bi Xwedê, eman nîn e ji destê evînê
Qet nabînim raqetîna ruh û cendek bi qasî kêlîyekê”

Dema ku em bervemal bûn, wê dida dû min qestîka
Da ku pêşên dêreyî bimalin dewsa pêyan li şiverêyekê

Çi gava ku xwezgînan anî mizgîn, em gazî kirin kebînê
Rûniştandin li rex hev ji bo vexwarina tehleqehweyekê

Bêhemd kelegermekê laşên me disotandin li civanê
Gava serên me xwarî hev dibûn notla çiqlên darekê

Piştî belavbûna xwezgîn û mazûvanan me derfet dît
Ji bo axaftin û hevnasînê em derketin şaneşînekê

Navikzirava gerdenberf û biskçengela xwînbizot
Bi min xweş peyivî û ez hênik kirim bi berfeşîrekê

Çermê wê yê bi rengê hêkên varikan ji bin va kelijî
Zîpikên xwihdanê yên pakîze bijiqîn derva talîyekê

Her çend rû li min bû, lê çavên wê li destên min bûn
Kovîkî nedisilikî ji tevgera wan bi tirsa şermizarîyekê

Li bejnê dihat stûyê dirêj bi qasî yê tawiseka qure
A ku boçikê nîvçenberkî peraş dike wekî baweşînekê

Porê wê qey Şîpê Muradiyeyê qetrankî dikişe xwarê
Bisk notla guçlê daran daliqîne bi giranîya mêweyekê

Geh vî porî dike gulîyekê, marekî berdide nava kulangan
Geh dike du gulîyan, berdide ser sîng mîna gerdenîyekê

Gava vedihêsin, kefedestên wê hewirmişê Qezvînê ne
Heman dest bêkêmasî dixebitin mîna nermalavekê

Heta nîvê şevê çiraya wê bi tarîbanê ra dicenge
Bi xwe jî diçiruse notla findeka keşîşxaneyekê

Jineka mîna wê kela mêrê xwe ji bo rûmetekê radike
Dibe mertalê piştê heta ku mêr vedigere şaristanîyekê

Piranîya dildaran piştî hevşabûnekê ko dikin hestan
Lê ez dil bi wan zindî dikim û didimê ciwanîyekê

Kîjan hevrikî an jî şîretbêjî hezkirina te kiribe serhevde
Min zimandirêjîya wî kiş û mat kirîye bi kinebersivekê

Heke rojên reş wekî pêlên zeryayê bi lempereyan werin
Xem mîna kulîyan biweşin ser zevîyên min bi ezmûnekê

Ez ê milên xwe hevbirîngkî biavêjim pêsîra şevereşan
Jehrkî derkevim pêşîya kulîyên xemê, nekevim tatêlekê

Hey şeva ku bi rûreşî û tarîbanan temenê xwe dirêj dike
Ez ê te bi heyveronê bitengijînim û biqewêrim bi tavekê

Hey şeva ku ji stêrkan ditirse û bi xurîcîna yekê dipesine!
Min gelek caran bar pişt kirine, ez ê te jî bikim serbarekê

Bi piştkulî û di nava zûrezûra guran da te derxime ber tavê
Ez ê xwe bigihînim bend û delavan, nedime te çilika avekê

Gava li devê gelîyekî rastî gurekî hatim û porê min vîzvîzî bû
Ez ê agirekî berdim potikê xwe, berê wî şevekorî bidim revekê

Ez ê biqîrime ser û bibêjimê: “Xisletên me her duyan cuda ne
Tu dijîyî û êriş dikî ji bo xwarinê, lê ez dixwim ji bo jîyanekê”

Li deşt û çîyan rastî çivîk û balindeyan têm ku bêtirs difirin
Mak dişêlînin hêkan, bi pûrta sîngan diweşînin germahîyekê

Hinekan cûcik derxistine, wan têr dikin bi kurm û kêzikan
Hinek jî nezankî bi kimêtê min ra dikevin pêşbazîyekê

Ew hespê min gava orxe dibe, pişta wî textê Cimşîd e
Lê gava radibe çargavîyan, dipeke mîna pêla lehîyekê

Mîna qayîşê vedileze gava dibeze, nal çîkan vedidin
Dengê siman û hûfehûfê dişibihin hilteqîna Tendûrekê

Bi navkêlkeka tajîkî mîna kêvrîşkan dide hevrazan
Berjêran lingên paşîn nizm dike, nade siwêr acizîyekê

Revoyê hespan e, bêhn bi bêhn dibeze ku neweste
Mîna başê kihêlan, biweste jî ranake toz û xubarekê

Bayekî gur e, bejnsivik nikarin dizgîna wî zeft bikin
Azayekî dir e, napejirîne ji siwêr tundî û tûjîyekê

Gava keja stûyî li destan dialînim radibe şekan û dihîre
Nahêle ku qamçî lê kevin, hanzûka suh tê ji zengîyekê

Newqa wî ya xezalkî û çîpên wî yên hêştirmekî
Derfetê nadin reveka loqloqe, dikişe bi kubarîyekê

Ger pêşbînîya xetereyê bike, guhan berepaş mûrç dike
Lê guhan bervepêş fît dike, ger seh bike ewlehîyekê

Qey canîyê mehîna Gur Heso ye ku navê wê Teşî bû
Lew hevaltîyê dike bi siwarê xwe ra hetanî dawîyekê

Gava zerçalê kapsipî diçêre, keç duaya mirazan dikin
Gava zîn dikim ji bo nêçîrê amadebaş e bi şehînekê

Li ber çemê Qeşqeşê yan jî li kendalekî Zemyanê
Dipêm refên pezkovîyan û ji wan diqefilînim yekê

Têjika ku ji kerîyî diqete, dikeve ber çapa tivingê
Mêş digirim, destkuja wê helal dikim bi guleyekê

Kalîna wê halan dide kendalan, wan dike şahid
Ref vedigere morîyên belavbûyî yên tizbîyekê

Wê girêdidim bi tayekî zîn, îcar digerim li dû bizineka kovî
Hey dibînim ku serkêşê kerîyî asê maye li nav tûmê dirîyekê

Sîyarbend digihêje hawarê: “Nêçîrvano, were ser hişê xwe!
Hewla zindîgirtinê axmaxî ye, bikuje û derxe bi firêqetîyekê”

Çend guleyan vala dikim kefçika dil, cendêk derdixim derve
Diavêjim terkîya xwe, dizivirim hêlînê bi qinyata balindeyekê

Gelî heval û hogiran! Gur û wawîkan xwîn hilkiribû
Heta Besta Zoravayê guhê min neqirîya ji zûrezûrekê

Sipas Xwedêyo, bi silametî derbas bûm ji Pireya Belek
Hê li Mêrga Pîro bûm, hingaft Besta Kurdavayê barijekê

Ewran pêş daxistibûn erdê, bawer nakim çavan çav didîtin
Birûsk mîna destê Mûsa Pêxemberî dixuyan bi ronîyekê

Şexteyekê girtibû ser Sêz, qamîşê Keçelan dikire xesîl
Kêlindîkêşên Hesesorîyan çîlovîlo direvîn bin erebeyekê

Şivan û gavanên Badoyî, Bozoyî, Qadêyî û Xidiraxayî
Kerî û naxir diajotin ber sel û pelan bi mebesta rizgarîyekê

Heyhat ku heyhat, lehîyên şêlî ji newalan diherikîn deştê
Ji Elê diqulibîn Îdirê, rez û bostanên eceman dibirin helakê

Dema ku bi banga berêvarê ra gihîştim Bazîdê, bû hêwirze
Zar-zêç û der-cînar raweşîn hewşê ji bo par û pîrozbahîyekê

Min biryar da ku berxkovîyê bibexşînim Dilşaya Laçînê
Bi urfa kurdan hûr-pizûr bişînim mala xezûr digel hêtekê

Sêlê bidim ser kuçikan, goştê pîlekî zêl kim ji bo hatîyan
Piştî ku gem û zînê hespê daxînim, bitewlînim li mêrgekê

“Gelî nasan, ev nêçîr wekî bexşîşeka Xwedê bû nesîb
Wî ji kerîyekî du heb dan, min jî belav kir bi pîvanekê

Tika ye, kesek dilê xwe ji kêmasîya mal û pergalê neke
Divê niha herim sujdeyê û nimêj bikim digel sipasîyekê

Ez ê îşev têr binivim, bi hilatina rojê ra derkevime Kelehê
Fatiheyekê bixwînim ser gora Ehmedê Xanî wekî silavekê

Dua û zarîyan pêşkêş bikim li gorî Dîbaceya Mem û Zînê
Hêvîdar im ku çend kes bibin şirîkên min bi “amîn”ekê”

Riataza

Derheqa nivîskar da

RIATAZA

Malpera nûçeyan derheqa kurdan û Kurdistanê da; Ji bo malûmatîyên zêde berê xwe bidine vê navnîşanê: [email protected]

Qeydên dişibine hev